De situatie van de partijen

In deze zaak waren de partijen gehuwd in algehele gemeenschap van goederen. Dit betekent dat alle bezittingen en schulden gezamenlijk zijn. Dit gold ook voor de woning en de hypotheek. Door de echtscheiding werd de gemeenschap van goederen ontbonden. Op grond van de wet moet de gemeenschap tussen de echtgenoten bij helfte worden verdeeld.

De vrouw kreeg de echtelijke woning toegedeeld en neemt daarbij de hypotheek over. Dit leidde tot een conflict over de vraag of de man recht had op een rentevergoeding. Het punt van discussie was of de vrouw, door de woning met een gunstige hypotheekrente te behouden, zich onterecht verrijkte ten koste van de man. Het probleem was dat de man door de verdeling van de woning de mogelijkheid verloor om gebruik te maken van de gunstige hypotheekvoorwaarden. 

De vordering van de man

De man stelde dat hij door de toedeling van de woning aan de vrouw werd benadeeld. Hij verliet de woning en verloor daarmee de gunstige hypotheekvoorwaarden, terwijl de vrouw deze voorwaarden kon blijven benutten. Hij vorderde een rentevergoeding van € 98.455,-, omdat hij meende dat de vrouw onterecht werd verrijkt en hij zelf verarmd was.

Het argument van de man was gebaseerd op de wetgeving over ongerechtvaardigde verrijking (artikel 6:212 BW). Hij betoogde dat het onredelijk was om van hem te verwachten dat hij exact zou berekenen welk rentevoordeel hij had misgelopen, omdat hij eerst uit de hoofdelijke aansprakelijkheid moest worden ontslagen voordat hij een nieuwe hypotheek kon afsluiten.

De tweede grondslag die de man aanvoert voor de compensatie van de schade is gelegen in de waardering van schulden. Die zou ertoe leiden dat de overwaarde dient te worden vastgesteld op basis van de actuele waarde van de woning maar ook op basis van de actuele waarde van de hypotheekschuld.

Het standpunt van de vrouw

De vrouw betwistte de vordering van de man en stelde dat er geen sprake was van ongerechtvaardigde verrijking. Beide partijen waren immers oorspronkelijk betrokken bij het rentecontract bij de Rabobank en waren gezamenlijk gerechtigd tot de hypotheekrente. Bovendien had de man nooit aangegeven dat hij de woning wilde overnemen en was de vrouw wellicht bereid geweest een andere regeling te treffen als dit wel het geval was.

Daarnaast stelde de vrouw dat de berekening van het rentevoordeel onjuist was. Volgens haar was er sprake van een te grove berekening van het rentenadeel, aangezien er geen rekening werd gehouden met de specifieke kenmerken van de hypotheek, zoals de rentevaste periodes en is gerekend met een te hoge gemiddelde rente van 5%.

Het oordeel van het hof

Het Gerechtshof Den Haag erkende dat de vrouw daadwerkelijk het rentevoordeel van de hypotheek behield, wat de man in een benadeelde positie bracht. Het hof oordeelde dat er inderdaad sprake was van een “verrijking” van de vrouw en een “verarming” van de man, zoals de man had gesteld. Echter, het hof benadrukte dat de verplichting om schade te vergoeden niet automatisch volgt uit de vaststelling van verrijking of verarming. Het moest ook “redelijk” zijn.

Het hof kwam tot de conclusie dat de man in redelijkheid aanspraak kon maken op een vergoeding van het rentevoordeel dat de vrouw had genoten. De vrouw had namelijk in 2024, toen de woning aan haar werd toegedeeld, al geweten dat zij voor 100% van de verhuisfaciliteit zou kunnen profiteren, en had dit dus bewust geaccepteerd.

Desondanks was het hof van oordeel dat het door de man gevorderde bedrag van € 98.455,- niet in verhouding stond tot de feitelijke situatie. De man had aangegeven dat hij genoegen kon nemen met een lager bedrag van € 14.990,68, het rentevoordeel dat de vrouw had berekend. Gezien de omstandigheden besloot het hof dat een redelijke rentevergoeding de helft van het door de vrouw becijferde rentevoordeel is en bepaalde dat de vrouw een bedrag van € 7.495,34 aan de man moet betalen.

De conclusie

De uitspraak van het Gerechtshof Den Haag maakt duidelijk dat rentecompensatie bij de verdeling van een huwelijksgoederengemeenschap een complex vraagstuk is, waarin zowel de feitelijke situatie als de redelijkheid en billijkheid een rol spelen.

Deze uitspraak benadrukt hoe belangrijk het is om de gevolgen van de verdeling van de huwelijksgoederengemeenschap goed te begrijpen, vooral wanneer er financiële regelingen, zoals hypotheekrente, in het spel zijn. Het recht op rentecompensatie is niet vanzelfsprekend, maar kan onder bepaalde omstandigheden wel worden toegewezen als het als redelijk wordt beschouwd. 

Hulp nodig bij een vastgelopen situatie rondom de woning na je scheiding?

De familierechtadvocaten van Claassen Advocaten hebben ruime ervaring met complexe scheidingskwesties en onenigheid over de woning. Neem gerust contact met ons op voor een vrijblijvend kennismakingsgesprek.